Mevduat, Fon, Altın ve Döviz Stopajı 2026: Birikiminizden Ne Kesiliyor?
Bankacı size "yıllık yüzde 45 veriyoruz" dediğinde aklınızda 100 bin liranın yıl sonunda 145 bin olduğu bir hesap belirir. Öyle değil. Araya stopaj girer: devlet, faiz daha hesabınıza düşmeden payını kaynağında keser. Üstelik bu kesinti her araçta aynı değil; 2026 itibarıyla yüzde 0 ile yüzde 25 arasında değişiyor. Aynı brüt getiriyi vaat eden iki araçtan biri, sırf vergi yüzünden cebinize binlerce lira eksik bırakabiliyor.
Stopajın mantığı tanıdık aslında; serbest çalışanların faturalarında da aynı sistem işler: vergi, para size ulaşmadan kesilir ve çoğu durumda iş orada biter. Birikim tarafında bu kesintinin dayanağı Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 67. maddesi. Oranları Cumhurbaşkanı Kararları belirliyor ve son iki yılda defalarca değişti. Aşağıdaki tablo Haziran 2026'da geçerli oranları gösteriyor; yine de büyük tutarlı işlem öncesi bankanıza veya GİB duyurularına bakmakta fayda var.
2026'da Hangi Birikim Aracından Yüzde Kaç Stopaj Kesiliyor?
| Araç | Stopaj oranı | Önemli not |
|---|---|---|
| TL vadeli mevduat (6 aya kadar) | %17,5 | 9 Temmuz 2025 sonrası açılan/yenilenen hesaplar |
| TL vadeli mevduat (1 yıla kadar) | %15 | 9 Temmuz 2025 sonrası açılan/yenilenen hesaplar |
| TL vadeli mevduat (1 yıldan uzun) | %10 | Uzun vadenin ödülü |
| Döviz tevdiat hesabı (tüm vadeler) | %25 | Sadece faize uygulanır, kur farkı vergisiz |
| Yatırım fonları (para piyasası, borçlanma, değişken, serbest vb.) | %17,5 | 9 Temmuz 2025 sonrası alınan paylar |
| Hisse senedi yoğun fonlar (TEFAS'ta işlem gören) | %0 | Vergi avantajı sürüyor |
| Serbest hisse senedi yoğun fonlar (TEFAS dışı) | %17,5 | 27 Mart 2026 sonrası alınan paylar |
| BIST hisse senedi alım-satım kazancı | %0 | Menkul kıymet yatırım ortaklığı hisseleri hariç |
| Altın hesabı (fiyat/kur artışı) | %0 | Bankanın ödediği kâr payına %15 |
Mevduat ve fon oranlarının kaynağı 9 Temmuz 2025 tarihli 10041 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı; serbest hisse senedi yoğun fonlardaki değişiklik ise 27 Mart 2026 tarihli 11107 sayılı Kararla geldi. Şirket hesapları bu tablonun dışında; kurumlar farklı rejime tabi, o tarafın temelleri küçük işletme muhasebesi rehberinde var.
TL Mevduatta Vade Uzadıkça Stopaj Neden Düşüyor?
Devlet uzun vadeli tasarrufu teşvik ediyor; vade uzadıkça oran iniyor. Hesap basit. 100.000 TL'yi 6 ay vadeli hesaba koydunuz ve banka yıllık brüt %45 veriyor diyelim. 181 günlük vadede brüt faiz kabaca 22.300 TL eder. Banka bundan %17,5 stopaj, yani yaklaşık 3.900 TL keser; hesabınıza geçen net faiz 18.400 TL civarıdır. Brütte %45 diye baktığınız oran nette yıllık %37 bandına iner.
Şimdi aynı parayı 1 yıl vadeye bağladığınızı düşünün: brüt faiz 45.000 TL, stopaj %15'ten 6.750 TL, net 38.250 TL. Vadeyi 1 yılın bir gün bile üzerine çıkarırsanız oran %10'a düşer: kesinti 4.500 TL, net 40.500 TL. Aradaki fark 2.250 TL. Yıllardır gördüğüm şu: insanlar iki banka arasında yarım puan faiz pazarlığı yapıyor ama vade satırını değiştirerek kazanılacak vergi avantajını kimse sormuyor. Faiz oranı pazarlık ister, stopaj avantajı ise sadece doğru vade seçimi.
Döviz ve Altın Hesabında Vergi Nasıl İşliyor?
Döviz tevdiat hesabında stopaj tablonun en yükseği: vade ne olursa olsun %25. Kulağa caydırıcı geliyor ama bir nüans var. Bu oran yalnızca bankanın ödediği faize uygulanır; kurun yükselmesinden elde ettiğiniz kazanç gerçek kişiler için vergiye tabi değil. 100.000 TL ile dolar aldınız, kur yıl içinde %30 arttı: bu kazançtan tek kuruş vergi çıkmaz. Ama bankanın verdiği %3-4'lük dolar faizinin dörtte biri devlete gider. Siz de birikimini dövizde tutanlardansanız kendinize şunu sorun: kazancım faizden mi geliyor, kurdan mı? Cevap kursa, %25'lik oran sizi pek ilgilendirmiyor demektir.
Altında tablo daha da rahat. Fiziki altının ya da bankadaki altın hesabının fiyat artışından doğan kazanç gerçek kişide vergilenmez. Stopaj yalnızca bankanın vadeli altın hesabına ödediği kâr payına işler, oranı da %15. Gram altın 3.000 TL'den 4.000 TL'ye çıktığında aradaki fark sizindir; banka üzerine gram cinsinden getiri ödüyorsa sadece o küçük kısımdan kesinti olur.
Fonda ve Borsada Vergisiz Kazanç Hâlâ Mümkün mü?
Mümkün ama liste daraldı. Borsa İstanbul'da işlem gören hisse senetlerinin alım-satım kazancında stopaj %0; menkul kıymet yatırım ortaklığı hisseleri bunun istisnası. Üstelik bu kazanç için beyanname de verilmez. TEFAS'ta işlem gören hisse senedi yoğun fonlar da %0 avantajını koruyor. Buna karşılık para piyasası, borçlanma araçları, değişken ve karma fonlarda 9 Temmuz 2025'ten sonra alınan paylar %17,5 stopaja tabi.
Mart 2026'da bir kapı daha kapandı. 27 Mart'ta yayımlanan 11107 sayılı Kararla, TEFAS'ta işlem görmeyen serbest hisse senedi yoğun fonların %0 avantajı kaldırıldı; o tarihten sonra alınan paylarda oran artık %17,5. Daha önce alınmış paylar eski oranla satılır, panik gerekmez. İki yıldan uzun tutulan girişim sermayesi ve gayrimenkul yatırım fonlarında %0 devam ediyor. Yön belli: vergisiz alan her yıl biraz daralıyor.
100 Bin TL Koysanız Hangi Araçta Ne Kalır?
Vergi etkisini yalıtmak için öğretici bir varsayım yapalım: her araç bir yılda aynı brüt kazancı, 40.000 TL getirsin. Gerçek hayatta getiriler elbette farklılaşır; amaç sadece stopajın yediği payı görmek.
| Araç (100.000 TL, 1 yıl, 40.000 TL brüt kazanç varsayımı) | Stopaj | Kesinti | Net bakiye |
|---|---|---|---|
| Yatırım fonu (para piyasası, değişken vb.) | %17,5 | 7.000 TL | 133.000 TL |
| TL mevduat, 1 yıl vade | %15 | 6.000 TL | 134.000 TL |
| TL mevduat, 1 yıldan uzun vade | %10 | 4.000 TL | 136.000 TL |
| Döviz hesabı (35.000 TL kur farkı + 5.000 TL faiz) | %25 (faize) | 1.250 TL | 138.750 TL |
| Altın hesabı (tamamı fiyat artışı) | %0 | 0 TL | 140.000 TL |
| TEFAS hisse senedi yoğun fon | %0 | 0 TL | 140.000 TL |
| BIST hisse senedi | %0 | 0 TL | 140.000 TL |
Fark çarpıcı: aynı brüt kazançta fon yatırımcısı ile hisse yatırımcısı arasında 7.000 TL var. Ama bu tablo "herkes borsaya koşsun" demek değil. Hisse ve hisse yoğun fonun fiyat oynaklığı mevduatla kıyaslanmaz; dövizin kur riski, altının dalgalanması ayrı hikâye. Vergi, karar verirken bakılacak kalemlerden sadece biri. Doğrusu şu: aynı risk grubundaki iki araç arasında seçim yaparken stopajı kıyas listenize ekleyin. Faiz gelirlerinizi, fon satışlarınızı ve kesilen stopajları gelir-gider kaydınızla birlikte Muhasebim gibi bir araçta izliyorsanız, yıl sonunda "net ne kazandım" sorusunun cevabı zaten tek ekranda durur. Henüz birikim oluşturma aşamasındaysanız önce 30 günlük tasarruf sistemine göz atın; stopaj, biriken para olduktan sonra tatlı bir dert.
Sık Sorulan Sorular
Stopaj kesildikten sonra ayrıca beyanname vermem gerekir mi?
Gerçek kişiler için hayır. Mevduat faizi, fon kazancı ve borsa kazancı geçici 67. madde kapsamında stopajla vergilenir ve bu kesinti nihai vergidir; yıllık beyanname verilmez, başka gelirlerinize de eklenmez.
Eski tarihli vadeli hesabım veya fon paylarım yeni orana tabi mi?
Hayır. Vadeli hesapta hesabın açıldığı tarihte geçerli oran vade sonuna kadar uygulanır; fonlarda payın alındığı tarihteki oran satışta geçerlidir. Ancak vadeli hesap yenilendiğinde (temdit) yeni oran devreye girer; 2024'te açıp düzenli yenilediğiniz hesap çoktan güncel orana geçmiştir.
Fiziki altın veya efektif döviz bozdurunca vergi öder miyim?
Gerçek kişinin fiziki altın ve döviz alım-satımından elde ettiği kur veya fiyat kazancı gelir vergisine tabi değildir; stopaj da yoktur. Vergi yalnızca banka hesabı üzerinden ödenen faiz veya kâr payı kısmında devreye girer.
Oranlar sık değişiyor; 2025'te iki, 2026'da şimdiden bir karar gördük. Büyük tutarlı bir vade veya fon alımı öncesinde güncel oranı mutlaka teyit edin. Birikiminizin brütünü değil netini takip etmek isterseniz hesaplarınızı ve getirilerinizi Muhasebim'de tek panelden izleyebilirsiniz; ücretsiz hesap açmak iki dakika sürüyor.
Muhasebim'i ücretsiz deneyin
Kişisel bütçenizi veya işletmenizin muhasebesini tek panelde takip etmeye hemen başlayın.
Ücretsiz Kayıt Ol